Przejdź do treści
Zwiedzamy Danię
Wyspy

Helsingør i zamek Kronborg: co zobaczyć i jak dojechać

Redakcja Zwiedzamy Danię7 min czytania
Helsingør i zamek Kronborg
Fot. Ikiwaner, CC BY-SA 3.0

Helsingør leży na północnym wschodzie Zelandii, nad cieśniną Øresund, około 4 km od szwedzkiego Helsingborga. Ten tekst pokazuje, jak dojechać z Kopenhagi, jak ułożyć dzień wokół zamku Kronborg, czym jest Muzeum Morskie Danii i jak przeprawić się promem do Szwecji.

Jak dojechać do Helsingør z Kopenhagi?

Najprostszy dojazd z Kopenhagi prowadzi pociągiem do dworca Helsingør. Dworzec leży przy porcie i jest połączony z terminalem promowym. Rozkłady zmieniają się, więc przed wyjazdem sprawdź je na stronie przewoźnika kolejowego. Z dworca do zamku Kronborg idzie się około 15 minut wzdłuż portu w kierunku północnym. Stare miasto leży na północny zachód od dworca, więc oba miejsca łatwo połączyć w jeden dzień. Punkt informacji turystycznej znajduje się tuż przy dworcu, więc można tam zapytać o bieżące godziny i zasady zwiedzania.

Samochodem jedzie się autostradą w kierunku Kopenhagi, która zaczyna się tuż za granicami miasta. Po Helsingør i okolicy kursują też lokalne i regionalne autobusy, ale ich trasy zmieniają się, dlatego sprawdź je w bieżącym rozkładzie przewoźnika. Więcej obiektów w regionie opisuje przewodnik po atrakcjach Danii.

Prom do Helsingborga

Prom HH Ferry łączy Helsingør z Helsingborgiem w Szwecji. Przeprawa przez Øresund ma około 4 km. Terminal promowy jest połączony z dworcem kolejowym w Helsingør, więc można dojść do niego pieszo lub pociągiem. Trasa jest jedną z najbardziej ruchliwych na świecie, bo promy kursują tam bardzo często.

Po szwedzkiej stronie stoi twierdza Kärnan, zbudowana w tym samym celu co Krogen: do kontrolowania wejścia do cieśniny. Przeprawa jest dobrym dodatkiem do jednodniowego pobytu, bo po zwiedzeniu Kronborga można popłynąć na drugi brzeg i wrócić tego samego dnia. Aktualny rozkład, ceny i sposób zakupu biletów znajdziesz na oficjalnej stronie przewoźnika promu HH Ferry.

Przed wizytą w Helsingør warto kupić bilet wstępu na zamek Kronborg i zaplanować, ile czasu zostawić na zwiedzanie. (link partnerski)

Jak ułożyć dzień w Helsingør?

Dobry plan zaczyna się od dworca, bo stamtąd wszystko jest blisko. Najpierw idź wzdłuż portu do zamku Kronborg, a po zwiedzaniu wróć do starego centrum. Stare miasto ma wąskie uliczki, dawne kamienice i w niektórych miejscach zachowany brukowany chodnik. Najciekawiej jest wokół kościoła.

Muzeum Morskie Danii leży tuż obok zamku, w dawnym suchym doku, więc dodaj je w połowie dnia. Port nadaje się na krótki odpoczynek. Kolejność zależy od godzin otwarcia, a aktualne godziny oraz cenę biletu normalnego do zamku Kronborg znajdziesz na oficjalnej stronie zamku. Jeśli masz tylko część dnia, wybierz zamek i muzeum, a spacer po starym mieście zostaw na koniec.

Jak wygląda zamek Kronborg?

Kronborg powstał w miejscu warowni Krogen, czyli Haka, zbudowanej przez króla Eryka Pomorskiego na początku XV wieku. Warownia pilnowała przejścia przez Sund, bo król pobierał opłaty od statków wpływających na Bałtyk lub wypływających z niego. Między 1574 a 1585 rokiem król Fryderyk II przebudował ją w renesansowy zamek. Głównymi architektami byli Flamandowie Hans Hendrik van Paesschen i Anthonis van Obbergen. Zamek leży na niewielkim przylądku, na wysokości 12 metrów nad poziomem morza.

Renesansowy zamek z wieżami nad brzegiem wody, na tle błękitnego nieba z chmurami.
Zamek Kronborg widziany od strony wody Fot. Ermell, CC BY-SA 4.0
Rok Wydarzenie
1429 Ustanowienie opłat sundzkich w Helsingør
1629 Pożar niszczy dużą część zamku
1658 Szwedzi zdobywają zamek i zabierają cenne dzieła sztuki
1785 Zamek staje się koszarami wojska
1923 Wojsko opuszcza zamek
2000 Wpis na listę UNESCO

Po pożarze z 1629 roku król Krystian IV odbudował zamek w dużej mierze w dawnej formie. Po odejściu wojska przeprowadzono gruntowny remont, a zamek otwarto dla zwiedzających w 1938 roku. W 1658 roku Szwedzi zdobyli Kronborg, a po wojnie zamek umocniono tak, by stał się jedną z najsilniejszych twierdz w Europie.

Co zobaczyć we wnętrzach zamku Kronborg?

  • Apartamenty królewskie na pierwszym piętrze północnego skrzydła. Po pożarze w 1629 roku kazano je bogato udekorować: malowane sufity, kamienne portale i kominki. Dziś stoją tam niderlandzkie meble z XVII wieku.
  • Sala Króla ma wykusz tuż nad głównym portalem, z którego król widział gości przyjeżdżających do zamku.
  • Sala balowa o wymiarach 62 na 12 metrów. Wiszą tu duże obrazy, pierwotnie namalowane w latach 1618 do 1631 dla Wielkiej Sali zamku Rosenborg w Kopenhadze. Obecne podłogi i kominki pochodzą z odbudowy z lat 1924 do 1938.
  • Mała Sala z siedmioma gobelinami. Pierwotnie seria liczyła czterdzieści gobelinów z portretami stu duńskich królów. Zamówił je Fryderyk II około 1580 roku.
  • Kaplica w południowym skrzydle, otwarta w 1582 roku. W czasach wojskowych służyła jako sala gimnastyczna, a w 1838 roku odzyskała oryginalne meble.

Dlaczego zamek Kronborg kojarzy się z Hamletem?

Kronborg jest tłem tragedii Williama Szekspira „Hamlet, książę Danii”. Szekspir nazwał miejsce Elsynorem, czyli angielską nazwą miasta Helsingør. Pierwsze przedstawienie w zamku odbyło się w 1816 roku, z okazji 200. rocznicy śmierci Szekspira. Zagrali je żołnierze garnizonu, a scena stanęła w wieży telegraficznej.

Od 1937 roku Hamlet jest wystawiany na dziedzińcu zamku, a przedstawienia grane są po angielsku. W tytułowej roli występowali Laurence Olivier, John Gielgud, Christopher Plummer, Derek Jacobi, David Tennant i w 2009 roku Jude Law. Terminy spektakli zmieniają się, więc przed przyjazdem sprawdź program na stronie zamku.

Holger Duński i posąg w kazamatach

W legendzie Holger Duński, zwany też Ogierem Duńczykiem, to rycerz związany z mitem arturiańskim. Według opowieści został zabrany na Avalon przez czarodziejkę Morganę le Fay i wróci, gdy Dania znajdzie się w śmiertelnym niebezpieczeństwie. Do tego czasu śpi w zamku Kronborg, a jego broda rozrosła się i sięga ziemi.

Posąg śpiącego Holgera stoi w kazamatach zamku. Kazamaty są dostępne dla zwiedzających razem z częścią królewskich wnętrz i kaplicą. Legenda często pojawia się w kulturze, na przykład w serialu bożonarodzeniowym nagranym w zamku, ale na miejscu najważniejszy jest właśnie posąg.

Czym jest Muzeum Morskie Danii w Helsingør?

Muzeum Morskie Danii, dawniej Muzeum Handlu i Żeglugi, założono w 1915 roku. Jego zbiory dotyczą duńskiego handlu i żeglugi od XV wieku do współczesności. Początkowo mieściło się w zamku Kronborg. W 2013 roku przeprowadziło się do nowej, podziemnej siedziby zaprojektowanej przez duńskie biuro BIG wokół dawnego suchego doku.

Nowe muzeum zajmuje około 7600 metrów kwadratowych. Architekci celowo ukryli bryłę pod ziemią, żeby nie przysłaniać widoku na zamek. Wnętrze ma przypominać pokład statku. Ekspozycje pokazują wojny napoleońskie, handel z Chinami i Indiami, łodzie ratunkowe, latarnie morskie i życie marynarzy. Są tu też obrazy, fotografie statków i biblioteka. Muzeum otrzymało kilka nagród architektonicznych, a magazyn Frame umieścił jego ekspozycję na drugim miejscu wśród dziesięciu najlepszych nowych wystaw. Aktualne godziny otwarcia i ceny biletów znajdziesz na oficjalnej stronie Muzeum Morskiego Danii.

Dlaczego Helsingør było bogatym miastem?

Miasto zbudowało swoją pozycję na opłatach sundzkich. Król Eryk Pomorski ustanowił je w 1429 roku. Kapitan każdego statku musiał podać wartość ładunku, a król miał prawo wykupić go za deklarowaną cenę. To zniechęcało do zaniżania wartości. Opłaty płacono w Helsingør, więc miasto zarabiało na postoju statków, zaopatrzeniu i handlu.

Liczba statków przepływających przez cieśninę wzrosła od 1479 do 1581 roku 6,5 raza. W 1672 roku Helsingør było trzecim co do wielkości miastem Danii. Opłaty zniesiono w 1857 roku, w konwencji kopenhaskiej, w której wszystkie morskie państwa zgodziły się na jednorazową opłatę. Dla miasta była to duża strata, a kolejne dekady oznaczały powolny wzrost liczby mieszkańców. Dziś bogate, kolorowe kamienice przy wąskich uliczkach w centrum przypominają o tamtym czasie.

Jak wygląda dziś Kulturhavn Kronborg?

Kulturhavn Kronborg to projekt miasta, który po zamknięciu stoczni ma przyciągać turystów zainteresowanych kulturą. Oficjalnie otwarto go 26 maja 2013 roku. Główną atrakcją pozostaje zamek, a Hamlet na dziedzińcu jest jego stałym elementem od 1937 roku.

Makieta zamku na pierwszym planie, w tle brama, fosa i renesansowy zamek Kronborg
Kulturhavn Kronborg w Helsingør: makieta oraz widok na zamek Kronborg Fot. Johan Wessman / News Oresund, CC BY 2.0

W centrum projektu leży Kulturværftet, czyli nowe centrum kultury i publiczna biblioteka w dawnej stoczni, otwarte w 2010 roku. Dawny suchy dok mieści Muzeum Morskie. Na środku basenu portowego stoi polerowana stalowa rzeźba Han, dzieło duetu Elmgreen i Dragset, zamówiona przez miasto w 2012 roku. Jest odbierana jako odpowiedź na Małą Syrenkę z Kopenhagi, a mieszkańcy oceniają ją różnie.

Stocznia Helsingør działała od 1882 roku i zamknięto ją w 1983 roku, po stratach finansowych. Browar Wiibroe, założony w 1840 roku, uwarzył ostatnie piwo w 1998 roku. Dziś to, co przemysłowe, pełni rolę tła dla kultury, a port jest miejscem spacerów.

Co zabrać na wyjazd do Helsingør i na Kronborg?

Zacznij od wyboru terminu, bo to on decyduje o godzinach otwarcia zamku i muzeum. Termin dobierz według pogody w Danii, a sprawdź też, czy zamek i muzeum są w tym czasie otwarte. Zaplanuj dzień od dworca, a potem idź do portu i zamku.

Jeśli w jednym wyjeździe chcesz zobaczyć więcej, Kronborg, Frederiksborg i Fredensborg leżą blisko siebie, więc da się je połączyć. W Roskilde zobaczysz katedrę z królewskimi grobowcami i muzeum statków wikingów. Na południe od Zelandii leżą białe klify Møns Klint. Jeśli planujesz dalszą podróż na północ, osobny przewodnik opisuje Wyspy Owcze.

Pytania i odpowiedzi

Czy zamek Kronborg to Elsynor z Hamleta?
Tak. Szekspir umieścił akcję w miejscu, które po angielsku nazywa się Elsinore, a to nazwa miasta Helsingør, w którym stoi zamek.
Jak długo idzie się z dworca do zamku Kronborg?
Około 15 minut spaceru wzdłuż portu w kierunku północnym.
Czy z Helsingør można dopłynąć do Szwecji?
Tak. Prom HH Ferry łączy Helsingør z Helsingborgiem, a przeprawa przez Øresund ma około 4 km.
Czy zamek Kronborg jest na liście UNESCO?
Tak, został wpisany w 2000 roku jako wybitny przykład renesansowego zamku, który odegrał znaczącą rolę w historii północnej Europy.
Gdzie w zamku Kronborg jest posąg Holgera Duńskiego?
W kazamatach, które są dostępne dla zwiedzających.
Obok tego tekstu

Przeczytaj też